X geblokkeerd in Brazilië

Jigzoz

Het Braziliaanse Hooggerechtshof heeft besloten dat het sociale mediaplatform X tijdelijk moet worden geblokkeerd in Brazilië. Dit gebeurde nadat X er niet in slaagde om op tijd een juridisch vertegenwoordiger in het land aan te stellen, zoals door de rechtbank was gesommeerd. Daarnaast wordt een dagelijkse boete van 50.000 Braziliaanse real (ruim 8.000 euro) opgelegd aan personen en bedrijven die proberen om via VPN toegang te blijven houden tot X.

Rechter Alexandre de Moraes, die sinds april in een conflict is verwikkeld met X-eigenaar Elon Musk, gaf het bevel voor de ‘onmiddellijke en volledige opschorting’ van X’s activiteiten in Brazilië. De opschorting zal van kracht blijven totdat alle gerechtelijke bevelen zijn nageleefd, opgelegde boetes zijn betaald en een nieuwe juridisch vertegenwoordiger in Brazilië is aangesteld. De Moraes gaf het nationale telecommunicatieagentschap van Brazilië 24 uur om dit besluit uit te voeren, waarna het agentschap deze instructie moest doorgeven aan de ruim 20.000 internetproviders in het land, die op hun beurt X moeten blokkeren.

Carlos Manuel Baigorri, de president van het telecommunicatieagentschap, meldde in een interview met Globonews dat de opdracht al naar de internetproviders was verzonden. Hoewel de implementatie per provider kan variëren, verwachtte hij dat de blokkade mogelijk gedurende het weekend volledig zou zijn ingevoerd.

Rechter Moraes richtte zich aanvankelijk ook tot Apple en Google met het verzoek om maatregelen te nemen om de toegang tot de X-app via hun platforms te blokkeren en het gebruik van VPN’s (Virtual Private Networks) te beperken. Later trok hij deze opdracht echter in, in afwachting van een verklaring van X en Musk, om verstoringen voor externe partijen zoals Apple en Google te voorkomen.

X kreeg een deadline om een nieuwe juridisch vertegenwoordiger aan te stellen, die verstreek op donderdag om 20:07 uur lokale tijd. Een uur na het verstrijken van deze deadline kondigde X aan dat het niet aan deze eis zou voldoen. Musk reageerde hierop door op X te posten dat Brazilië de ‘#1 bron van waarheid’ probeerde te sluiten en beschuldigde de Braziliaanse autoriteiten van onderdrukking.

Het conflict tussen Moraes en Musk ontstond in april, toen de rechter X opdroeg om tientallen accounts te schorsen wegens verspreiding van desinformatie. Musk noemde deze opdracht censuur. President Luiz Inácio Lula da Silva verklaarde in een radio-interview dat het feit dat Musk rijk is, niet betekent dat hij boven de Braziliaanse wet staat.

Sinds 17 augustus opereert X zonder juridisch vertegenwoordiger in Brazilië, nadat Musk aankondigde de activiteiten van X in het land te beëindigen vanwege wat hij ‘censuurbevelen’ noemde. Desondanks bleef de dienst beschikbaar voor gebruikers in Brazilië.

Moraes’ bevel om bepaalde accounts te blokkeren was onderdeel van een onderzoek naar ‘digitale milities’ die de pogingen van voormalig president Jair Bolsonaro steunden om aan de macht te blijven na zijn verkiezingsnederlaag in 2022. Toen Musk weigerde dit bevel op te volgen, werd hij zelf onderwerp van onderzoek door Moraes.

Woensdag kreeg X nog een laatste kans om binnen 24 uur een nieuwe juridisch vertegenwoordiger in Brazilië aan te stellen, op straffe van onmiddellijke opschorting van de activiteiten. X weigerde opnieuw en verklaarde dat het niet zou voldoen aan wat het ‘illegale bevelen’ van Moraes noemde. Lula bekritiseerde deze houding en benadrukte dat iedereen die in Brazilië investeert, zich moet houden aan de Braziliaanse wetgeving.

Donderdag werd ook bekendgemaakt dat Moraes op 18 augustus de Braziliaanse bankrekeningen van Musks satelliet- en internetbedrijf Starlink had laten blokkeren, om boetes te innen die aan X waren opgelegd voor het weigeren om bepaalde accounts op te schorten. Deze boetes liepen op tot 18,3 miljoen Braziliaanse real (bijna 3 miljoen euro). Starlink, een belangrijk internetprovider in het Amazonegebied, blijft voorlopig operationeel.

Starlink diende vrijdag een verzoek in bij het Hooggerechtshof om de blokkade van de bankrekeningen op te heffen of deze in ieder geval te beperken tot het bedrag van de boetes tegen X. Het is nog onduidelijk wanneer hierover een besluit zal worden genomen.