Energieprijzen stijgen fors: verduurzamen bespaart duizenden euro's

Huishoudens in Nederland gaan de komende jaren fors meer betalen voor gas, elektriciteit en benzine door een stapeling van beleidsmaatregelen uit Den Haag en Brussel. Dat blijkt uit onderzoek van CE Delft, uitgevoerd in opdracht van brancheorganisaties als de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE) en Energie Nederland. Wie zijn huis en auto verduurzaamt, kan de stijging grotendeels compenseren en tot bijna 3.000 euro per jaar besparen vergeleken met een huishouden dat dit niet doet.

Energieprijzen stijgen door CO2-beleid
Achtergrond van de stijging is de toenemende CO2-beprijzing: Nederlanders gaan meer betalen voor hun uitstoot en krijgen te maken met aanvullende belastingmaatregelen. Daardoor wordt het verschil tussen een niet-verduurzaamd huis en een woning met zonnepanelen en een warmtepomp steeds groter. Dat geldt ook voor het verschil tussen een elektrische auto en een auto op benzine.

Verduurzamen levert duizenden euro's op
Een elektrische auto die wordt opgeladen op momenten dat de stroomprijs laag is, bespaart gemiddeld zo'n 1.300 euro per jaar. Voor een verduurzaamd middelgroot huis komt daar 1.600 euro bovenop, vooral dankzij een warmtepomp die 900 euro per jaar scheelt. Opgeteld gaat het om bijna 3.000 euro verschil per jaar tussen een huishouden dat verduurzaamt en elektrisch rijdt, en een huishouden dat dit niet doet, zegt NVDE-voorzitter Olof van der Gaag. Volgens hem geeft het onderzoek voor het eerst een volledig overzicht van de aankomende kostenstijging. De cijfers zijn gemiddelden en gaan gepaard met onzekerheden, onder meer over de ontwikkeling van de wereldwijde olie- en gasprijs en de verschillen in isolatie en energiegebruik tussen huishoudens.

Vier beleidswijzigingen bepalen de rekening
De onderzoekers noemen vier grote wijzigingen die de energierekening raken. De uitbreiding van het Europese emissiehandelssysteem (ETS) naar huishoudens, die in 2028 wordt verwacht, heeft het grootste effect. Daarnaast komt er een hogere belasting op gas. Ook geldt vanaf 1 januari 2027 een bijmengverplichting voor groen gas, en stijgen de kosten voor het elektriciteits- en gasnet. Het Planbureau voor de Leefomgeving berekende eerder al dat alleen het ETS huishoudens tientallen euro's per maand extra kan kosten.

Vorig jaar hadden ruim 500.000 Nederlandse huishoudens te maken met energiearmoede: een laag inkomen in combinatie met een hoge energierekening en te weinig geld om te verduurzamen. Het gemiddelde tekort van deze huishoudens liep op tot 624 euro per jaar.

Subsidies vooral van belang na 2030
Wie voor verduurzaming een lening nodig heeft en een jaarinkomen onder 60.000 euro heeft, kan renteloos lenen. Voor hogere inkomens is subsidie beschikbaar. Volgens Van der Gaag is de subsidiepot dit jaar nog lang niet leeg. Problematisch wordt het volgens hem pas na 2030: dan dreigt de financiële ondersteuning te stoppen, terwijl dan juist de grootste groep huishoudens nog moet overstappen. Onderzoeker Lucas van Cappellen van CE Delft noemt de beleidskoers richting warmtepomp en elektrische auto verstandig, omdat die apparaten efficiënter zijn: een warmtepomp produceert warmte gemiddeld twee tot drie keer goedkoper dan een cv-ketel op gas.

Thuisbatterij en dynamisch contract in opkomst
Ook een thuisbatterij kan de stroomkosten volgens het onderzoek flink verlagen, al is CE Delft daar eerder kritisch over geweest. Van Cappellen verwacht dat steeds meer huishoudens overstappen op een dynamisch energiecontract, waarbij de tarieven meebewegen met de actuele marktprijzen. Van de mensen met een elektrische auto laadt 80 procent al slim, dat wil zeggen op momenten dat de energieprijs laag is. Diezelfde aanpak kan volgens hem ook voor ander energiegebruik geld opleveren.

Groene energie (@Freepik)
Groene energie (@Freepik)